Rachunek sumienia

Rachunek sumienia przed spowiedzią dla dorosłych

Wprowadzenie do rachunku sumienia

Co to jest grzech?

Grzech jest to świadomy i dobrowolny bunt przeciw Bogu przez przekroczenie przykazania Bożego lub kościelnego. Grzech polega więc na nieposłuszeństwie i wynoszeniu własnej woli nad wolę Bożą. Grzech może być ciężki, czyli śmiertelny albo lekki, czyli powszedni.

Grzech ciężki popełnia człowiek wtedy, gdy przekracza przykazania: 1) w ważnej rzeczy – jest to tzw. materia wielka, 2) zupełnie świadomie i 3) całkowicie dobrowolnie.

Grzech lekki popełnia człowiek wtedy, gdy przekracza przykazania: 1) w małej rzeczy, 2) lub bez całkowitej świadomości, 3) lub bez całkowitej dobrowolności.

Skutki grzechu

Grzech ciężki (śmiertelny) jest całkowitym odwróceniem się człowieka od Boga, od celu ostatecznego. Pozbawia on duszę łaski uświęcającej, która stanowi nadprzyrodzone życie duszy. Zrywa wspólnotę z Bogiem i wyrządza krzywdę Kościołowi. Jest największym nieszczęściem człowieka. Kto umiera w ciężkim grzechu pozostaje oddalony od Boga na wieki, czyli zostaje potępiony. Jest to kara wieczna.

Grzech lekki (powszedni) osłabia naszą łączność z Bogiem i pomniejsza świętość Kościoła, ale nie pozbawia człowieka stanu łaski.

Ponieważ grzech ciężki jest tragedią dla człowieka, dlatego należy w swoim rachunku sumienia dokładnie rozważyć najpierw wielkość materii danego grzechu, następnie stan świadomości przed lub w czasie popełniania tegoż grzechu przy równoczesnym uwzględnieniu stanu swojej dobrowolności.

Uwaga! Wielkość materii należy oceniać nie według własnego odczucia szkody czy krzywdy, ale według odczucia osoby lub osób poszkodowanych.

Należy się mieć jednak na baczności przed zbyt formalistycznym traktowaniem swoich grzechów, mówiąc sobie, np. „wyspowiadam się i wszystko będzie załatwione”. Każdy grzech zostawia w duszy rany. I za każdy grzech, także już wyznany na spowiedzi człowiek poniesie karę tu na ziemi albo w czyśćcu po śmierci. Chyba, że skorzysta z odpustu, jakiego Kościół udziela skruszonym grzesznikom przy różnych okazjach.

Innym niebezpieczeństwem dla człowieka jest szatańskie nastawienie w segregowaniu grzechów, tzn. unikać tylko grzechów ciężkich, a lekceważyć grzechy lekkie. Dla przykładu rozważmy słowa Pana Jezusa potępiające tych, którzy w swoim życiu nie czynili uczynków miłosierdzia: „Idźcie precz ode mnie przeklęci, w ogień wieczny, albowiem łaknąłem, a nie nakarmiliście mię”, itd. (Mt 25,41-46). W innym miejscu mówi Pan Jezus do potępionych: „Odstąpcie ode mnie wszyscy, którzy czynicie nieprawość” (Łk 13,25-27).

Należy więc traktować każdy grzech, ciężki i lekki, jako nieprawość człowieka wobec Boga. Takie bowiem nastawienie jest bezpiecznym trwaniem w bojaźni Bożej i właściwą dyspozycją do uzyskania od Boga przebaczenia i odpuszczenia wszystkich grzechów.

Inną przestrogą dla zuchwalców są słowa św. Pawła:

„Czyż nie wiecie, że niesprawiedliwi nie posiądą Królestwa Bożego. Nie łudźcie się! Ani rozpustnicy, ani bałwochwalcy, ani cudzołożnicy, ani rozwiąźli, ani mężczyźni współżyjący ze sobą, ani złodzieje, ani chciwi, ani pijacy, ani oszczercy nie odziedziczą Królestwa Bożego” (l Kor 6,9 nn).

Warunki dobrej spowiedzi

Bóg w swoim wielkim miłosierdziu chce ratować każdego człowieka zagrożonego ustawicznie wpływem złego ducha, szatana. W tym celu ustanowił Pan Jezus Sakrament Pokuty, aby każdy grzesznik mógł łatwo powrócić do miłującego Ojca. Pan Jezus przekazał tę władzę pojednania swojemu Kościołowi słowami: „Weźmijcie Ducha Świętego, którym odpuścicie grzechy – są im odpuszczone, a którym zatrzymacie – są im zatrzymane” (J20,22n).

Kościół wypełnia tę misję Chrystusa przez swoich kapłanów w Sakramencie Pokuty, popularnie nazwanym Spowiedzią świętą. Dla owocnej Spowiedzi świętej wymaga się wypełnienia 5 warunków, mianowicie:

1) dobry rachunek sumienia,

2) żal za popełnione grzechy,

3) postanowienie poprawy,

4) szczere wyznanie grzechów,

5) zadośćuczynienie Bogu i ludziom.

Pan Bóg bez żalu nie odpuszcza nigdy żadnego grzechu osobistego. Żeby więc za grzech żałować – trzeba go najpierw poznać. W tym celu należy dokładnie rozważyć grzechy wymienione w tym „rachunku sumienia” i pamięcią sięgnąć do własnej przeszłości. Jeżeli swoich grzechów pozna się wiele – wtedy zaleca się, by przystąpić do konfesjonału z karteczką. Warto pamiętać, że spowiedź musi być szczera. Boga nie da się oszukać. Świadomie zatajony na spowiedzi grzech czyni taką spowiedź nieważną, świętokradzką, która wymaga całkowitego powtórzenia aby nastąpiło szczere wyznanie i pełne pojednanie.

Przedtem jednak trzeba wzbudzić żal za grzechy (możliwie doskonały, czyli z miłości do Boga), następnie mocno postanowić (trzeci warunek) unikać wszelkich grzechów, zwłaszcza ciężkich, a także unikać okazji do ich powtarzania. Ponadto trzeba naprawić krzywdę (piąty warunek), np. zwrócić rzecz skradzioną i wynagrodzić wszelkie szkody przez siebie wyrządzone.

Modlitwa przed rachunkiem sumienia

Wszechmogący i miłosierny Boże, oświeć mój umysł, abym poznał grzechy, które popełniłem, i odmień moje serce, abym szczerze nawrócił się do Ciebie. Niech Twoja miłość zjednoczy mnie ze wszystkimi, którym wyrządziłem krzywdę. Niech Twoja dobroć uleczy moje rany, umocni moją słabość. Niech Duch Święty obdarzy mnie nowym życiem i odnowi we mnie miłość, aby w moich czynach zajaśniał obraz Twojego Syna, który z Tobą żyje i króluje na wieki wieków. Amen.

Maryjo, Niepokalana Matko, uproś mi łaskę dobrej spowiedzi i prawdziwego nawrócenia do Twego Syna. Amen.

Pierwsze przykazanie Boże

Nie będziesz miał bogów cudzych przede mną

Nie modlić się.

Dobrowolnie wątpić o prawdach wiary.

Zaprzeć się wiary.

Publicznie krytykować prawdy wiary.

Wstydzić się swojej wiary.

Nie starać się o pogłębienie swojej wiedzy religijnej przez słuchanie kazań, czytanie Pisma Świętego, książek religijnych itp.

Nie ufać Bogu, np. w utrapieniach.

Narzekać na Pana Boga, np. w niepowodzeniach.

Poddawać się rozpaczy i zwątpieniu.

Wierzyć w zabobony, wróżby czy horoskopy.

Szukać porady u znachorów, bioenergoterapeutów itp.

Zażywać świadomie leki homeopatyczne.

Znieważyć osoby duchowne, miejsca i rzeczy poświęcone, np. kościoły, cmentarze, krzyże, obrazy itp.

Przeszkadzać drugim w spełnianiu praktyk religijnych, np. w rodzinie, w środowisku pracy.

Cenić pieniądz, wygody, przyjemności, sport… itp. bardziej niż sprawy Boże i zbawienie własnej duszy.

Narażać się na utratę wiary przez złe widowiska, filmy, książki, programy telewizyjne, towarzystwo… itp.

Należeć  do organizacji lub stowarzyszeń ateistycznych, masonerii itp.

Brać czynny lub bierny udziału w zwalczaniu wiary religijnej, w usuwaniu emblematów religijnych, w hamowaniu budowy, odbudowy lub rozbudowy obiektów sakralnych.

Zapierać się Boga lub Go zwalczać.

Odwodzić innych od Boga.

Występować przeciw nauce Bożej lub nauce Kościoła.

Dać zgorszenie swoim złym zachowaniem lub złym mówieniem.

Traktować Boga i religię jako sprawy trzeciorzędne i mało ważne.

Tworzyć „własny” obraz Boga, bez liczenia się z Ewangelią i naukami Kościoła.

Nie liczyć się z Bogiem w swoich poglądach na świat i życie, w swych decyzjach i postępowaniu, układając życie bez Boga, a nawet przeciw Niemu, bez wnikania w Jego plany i znaki w naszym życiu.

Nieodpowiednio zachowywać się w kościele lub innych świątyniach, ośmieszać lub profanować rzeczy, miejsca lub gesty sakralne.

Znieważać Najświętszy Sakrament.

Modlić się w pośpiechu, niedbale.

Drugie przykazanie Boże

Nie będziesz, brał imienia Pana Boga Twego nadaremno

Wymawiać imiona Świętych lub imię Boże – bez uszanowania, bez potrzeby, w żartach, w gniewie, z przyzwyczajenia.

Bluźnić przeciw Bogu lub Świętym.

Nie dotrzymywać przysięgi albo ślubu złożonego Bogu.

Przysięgać niepotrzebnie lub złożyć fałszywą lub niemoralną przysięgę.

Przyjąć po świętokradzku (w stanie grzechu) Sakramenty święte.

Przeklinać kogoś w myślach lub publicznie.

Rozmawiać o sprawach religijnych lekceważąco.

Wstydzić się chrześcijańskiego pozdrowienia lub zewnętrznych gestów religijnych, jak znak krzyża świętego, przyklęknięcia, zdjęcia czapki przed kościołem lub krzyżem… itp.

Nosić symbole religijne (dewocjonalia) jako ozdobę, maskotkę lub fetysz – a nie jako zewnętrzny wyraz wiary.

Używać słów z Pisma Świętego dla żartów, dla obrony grzesznych interesów, dla poparcia błędnej nauki.

Brać udział w seansach spirytystycznych.

Trzecie przykazanie Boże

Pamiętaj, abyś dzień święty święcił

Opuścić z własnej winy (lenistwo, zaniedbanie) Mszę świętą w niedzielę lub w święto nakazane.

Spóźniać się na Mszę świętą w niedzielę lub w święto nakazane.

We Mszy świętej nie brać czynnego udziału.

Przeszkadzać innym w skupieniu w czasie Mszy świętej rozmową, złośliwymi komentarzami, czy innym niewłaściwym zachowaniem.

Pracować w niedzielę lub w inne święto bez koniecznej potrzeby .

Znieważyć Dzień Pański przez pijaństwo lub udział w grzesznych zabawach i rozrywkach .

Dokonywać zakupów w niedziele lekceważąc dzień święty.

Zmuszać innych do pracy w niedzielę.

Samemu nie uczestnicząc w Mszy św. niedzielnej zniechęcać też do uczestnictwa innych, zwłaszcza dzieci.

UWAGA! Każdy grzech popełniony przeciw pierwszym trzem przykazaniom Bożym, godzi bezpośrednio w „przykazanie miłości Boga”, które brzmi: „Będziesz miłował Pana Boga Twego z całego serca, z całej duszy, ze wszystkich myśli i ze wszystkich sił swoich”.

Każdy grzech popełniony przeciw przykazaniom Bożym od czwartego do dziesiątego godzi pośrednio w „przykazanie miłości Boga”, a bezpośrednio w „przykazanie miłości bliźniego”, które brzmi: „Będziesz miłował bliźniego swego jak siebie samego”.

CZWARTE PRZYKAZANIE BOŻE

Czcij ojca twego i matkę twoją

Miłość dzieci względem rodziców

Nie szanować rodziców, odmawiać im szczerości, uległości, okłamywać ich, podnosić na nich rękę, przeklinać lub ubliżać im słowem, gestem.

Nie współczuć rodzicom w ich cierpieniach.

Nie troszczyć się o rodziców chorych, starych i niedołężnych, nie odwiedzać ich, nie pisać listów itp.

Wstydzić się swoich rodziców.

Szargać opinię rodziny.

Opowiadać o wadach rodziców.

Zagarniać lub wyłudzać na osobisty użytek majątek rodzinny bez liczenia się z potrzebami pozostałych członków rodziny.

Zaniedbywać lub nie odwiedzać mogił swoich rodziców.

Nie modlić się za rodziców żywych i umarłych.

Nie być posłuszny rodzicom, nauczycielom, wychowawcom.

Obowiązki rodziców

Nie dbać o moralne i religijne wyrobienie i wychowanie dzieci (modlitwa, Msza święta w niedziele i święta, uczęszczanie na lekcje religii, przyjmowanie Sakramentów świętych… itp.).

Nie troszczyć się o współpracę z nauczycielami i duszpasterzem dzieci.

Nie dawać dzieciom dobrego przykładu w wypełnianiu obowiązków religijnych, w pracy zawodowej, we współżyciu z sąsiadami.

Nie poświęcać dzieciom czasu, nie interesować się ich problemami życiowymi.

Nie dbać o ich wykształcenie, utrzymanie i odpoczynek.

Nie starać się ich kochać i traktować jednakowo.

Być niesprawiedliwym w karaniu.

Rozpieszczać swoje dzieci przez spełnianie wszystkich ich zachcianek, np. w oglądaniu telewizji.

Nie starać się o wspólną modlitwę, czytanie Pisma Świętego, rozmowy religijne oraz o znaki wiary w mieszkaniu (krzyż, obrazy religijne).

Być obojętnym na to, z kim się moje dziecko przyjaźni.

Nie wymagać od dzieci odpowiedniego szacunku dla rodziców, kapłanów, nauczycieli, ludzi starszych i dla każdego człowieka.

Krytykować w obecności dzieci duchowieństwo, nauczycieli, przełożonych lub współmałżonka niszcząc ich autorytet.

Wtrącać się w pożycie małżeńskie dorosłych dzieci, powodując konflikty.

Nie wypełniać obowiązków wobec chrześniaka.

Budzić nowe życie pomimo znanych schorzeń dziedzicznych, w stanie podniecenia alkoholowego, w trudnych i niezwykłych okolicznościach zewnętrznych.

Nie okazywać zainteresowania i czułości dziecku po urodzeniu.

Nie starać się o prawidłowy rozwój fizyczny i umysłowy dziecka.

Ograniczać troskę o dziecko tylko do zaspokojenia jego potrzeb materialnych.

Nie interesować się twórczością i sprawami szkolnymi dziecka, nie znajdować czasu na rozmowy, spacery, wycieczki z dziećmi.

Przeklinać dzieci, obrzucać je nieprzyzwoitymi epitetami, wyrażeniami, porównaniami, poniżać dzieci.

Nie tworzyć w domu atmosfery miłości, bezpieczeństwa.

Urządzać w domu rodzinnym awantury, kłótnie, libacje alkoholowe, opowiadać nieprzyzwoite żarty, wyśmiewać się z rzeczy religijnych.

Pozwalać nieletniemu dziecku na picie alkoholu, palenie tytoniu czy narkotyki.

Zezwalać na oglądanie filmów przeznaczonych wyłącznie dla dorosłych.

Być surowym w wymaganiach i karaniu, albo zbyt słabym i pobłażliwym, tolerować u dzieci fałszywe poglądy i złe postępowanie.

Nie szanować indywidualnej osobowości dziecka.

Nie dbać o zbudowanie hierarchii wartości (liberalne, bezstresowe wychowanie)

Nie dążyć do wytworzenia klimatu, w którym rozwija się i dojrzewa wielokształtna miłość Boga i człowieka.

Wywierać nacisk na wybór szkoły, studiów, stanu czy zawodu dziecka według własnych upodobań i ambicji.

Zabraniać, utrudniać lub zmuszać dziecko do małżeństwa, kapłaństwa czy zakonu.

Dążyć do skłócenia lub rozbicia małżeństwa dziecka.

Nie modlić się za swoje dzieci.

Obowiązki małżonków

Nie kochać szczerze męża/żony.

Nie troszczyć się o zdrowie współmałżonka.

Nie poczuwać się do odpowiedzialności za uświęcenie i zbawienie współmałżonka.

Ukrywać przed współmałżonkiem ważne sprawy.

Utrudniać wzajemnie sobie życie przez zły humor, kaprysy, gniew, obrażanie się, dąsanie itp.

Rozjątrzać niezgodę, opowiadając innym, co małżonków dzieli.

Nie dochować wierności małżeńskiej .

Ograniczać liczbę dzieci dla własnej wygody lub z innych błahych powodów.

Nie dbać by dom był wzorem i przykładem życia chrześcijańskiego.

Chować urazy, nie przebaczać sobie wzajemnie.

Nie podejmować prób prawdziwego porozumienia ze współmałżonkiem.

Jednostronnie, arbitralnie i despotycznie załatwiać sprawy rodziny i domu.

Uchylać się od czynnego udziału w spełnianiu prac i posług domowych, przeceniać własny wkład w dobro wspólne.

Poniżać swą godność, zakłócać spokój i ład pożycia małżeńskiego nadużywaniem alkoholu czy innych substancji odurzających.

Podnosić głos, stwarzać klimat napięć i niepokoju, ulegać irytacji.

Maltretować fizycznie lub moralnie współmałżonka.

W konfliktach widzieć winę tylko współmałżonka.

Przypominać i wypominać grzechy przeszłości, niedotrzymane obietnice itp.

Straszyć współmałżonka rozwodem.

Planować i zmierzać do rozwodu.

Rozwieść się.

Wejść po rozwodzie w następny związek małżeński (cywilny).

Traktować małżeństwo jako czysto prawny, a nie osobowy i sakramentalny związek dwojga ludzi sobie równych.

Dysponować sobą, zdrowiem, wartościami moralnymi i materialnymi bez liczenia się ze współmałżonkiem.

Zaniedbywać na co dzień wobec współmałżonka oznak delikatności, miłości, wymogów grzeczności i kultury.

Za wszelką cenę dążyć do wykazania i przeprowadzenia „swojej” racji.

Cieszyć się z upokorzenie i porażek współmałżonka.

Nie interesować się pracą zawodową i sukcesami i trudnościami współmałżonka.

Nie znajdować słowa uznania i pochwały za wkład pracy, sukcesy i gesty współmałżonka.

Przesadnie chwalić inne żony lub mężów wobec współmałżonka.

Nie zdobywać się na uśmiech i humor nawet pomimo zmęczenia i kłopotów.

Trawić czas na spotkania koleżeńskie, gry, rozrywki, sport, własne hobby kosztem rodziny.

Nie otaczać należytą troską chorego lub cierpiącego współmałżonka.

Zaniedbywać należne obowiązki względem rodziny, współmałżonka, odmawiać szacunku jego rodzicom, krewnym, wydawać o nich ujemne sądy, wyrażać się z lekceważeniem, nie szanować uczuć miłości u swego współmałżonka do swych rodziców, krewnych.

Nie dążyć do stworzenia w małżeństwie wspólnoty materialnej.

Trwonić nieodpowiedzialnie pieniądze na zbyteczne sprawy: alkohol, stroje, przyjęcia.

Zaniedbywać wspólną modlitwę, wspólne uczestniczenie we Mszy św., wspólne przystępowanie do sakramentów świętych.

Zatruwać siebie i współmałżonka zazdrością i nieuzasadnionymi podejrzeniami, zazdrością.

Obowiązki względem Ojczyzny

Nie szukać szczerze dobra swojego Kraju.

Podejmować współpracę z wrogami Ojczyzny.

Rozsiewać obmowy i oszczerstwa o swoim narodzie.

Wstydzić się swego pochodzenia.

Nie dbać o należyte uszanowanie narodowych pamiątek, świąt, historii.

Nie spełniać solidnie swoich obowiązków zawodowych.

Nie dać dobrego przykładu współpracownikom.

Szerzyć zło w środowisku pracy przez: przekleństwa, wulgarne słowa, używanie alkoholu, obmowy.

Patrzyć przez palce na zło, aby mieć spokój.

Zmuszać podwładnych do pracy ponad siły.

Niedobrze żyć z kolegami w pracy.

Dawać niesprawiedliwą zapłatę.

Pomijać pracowników w awansie.

Piąte przykazanie Boże

Nie zabijaj

Wszelka krzywda: fizyczna, psychiczna czy moralna, wyrządzona pośrednio lub bezpośrednio, sobie lub bliźniemu – godzi w piąte przykazanie Boże.

Szkodzić sobie na zdrowiu, np. przez nadmiar lub niedostatek jedzenia. palenie tytoniu, picie alkoholu, przeciążenie pracą, lekceważenie snu, wypoczynku.

Usiłować popełnić samobójstwo.

Życzyć sobie lub bliźniemu śmierci.

Lekkomyślnie narażać swoje zdrowie i życie.

Zabić człowieka, może nie narodzonego.

Stosować środki wczesnoporonne (mechaniczne lub chemiczne) lub namawiać do tego.

Zachęcać, namawiać lub zmuszać do przerwania ciąży.

Pochwalać przerywanie ciąży, zabójstwa, wojny

Pochwalać, propagować eutanazję.

Żywić do bliźnich nienawiść lub niechęć.

Pobić lub pokaleczyć kogoś.

Gorszyć bliźnich swoim postępowaniem.

Szkodzić bliźniemu.

Namawiać do grzechu.

Prowadzić pojazd lub podejmować pracę w stanie nietrzeźwym lub zamroczenia narkotycznego.

Lekceważyć przepisy bezpieczeństwa na drodze lub przy pracy.

Prowadzić pojazdy bez przestrzegania przepisów drogowych, z nadmierną szybkością.

Narażać siebie i innych na niebezpieczeństwo nieprawidłowym zachowaniem się na jezdni.

Nie traktować środowiska naturalnego jako dzieła Bożego, któremu winniśmy szacunek.

Niszczyć swoje naturalne otoczenie lub nie przestrzegać obowiązujących przepisów odnośnie do ochrony środowiska naturalnego.

Znęcać się nad zwierzętami.

Gardzić drugim człowiekiem.

Wyśmiewać się z bliźniego, przezywać go.

Nie modlić się za osobistych wrogów i prześladowców.

Nie przebaczyć komuś w swoim sercu.

Nie ratować bliźniego w zagrożeniu, odmówić mu pomocy.

Nie panować nad swoimi złymi skłonnościami, np. do gniewu, chciwości, zmysłowości, zazdrości itp.

Bawić się cudzym kosztem.

Przyczynić się do rozwoju nałogu u siebie lub u innych.

Zadawać komuś świadomie cierpienia fizyczne, psychiczne lub moralne.

Niszczyć przyjaźń między ludźmi.

Zaniedbywać swój rozwój intelektualny, moralny, religijny, fizyczny, umysłowy, psychiczny.

Przebywać w złym towarzystwie.

Zaniedbywać higienę osobistą, higienę pomieszczenia i miejsca pracy.

Szóste przykazanie Boże

Nie cudzołóż

Dziewiąte przykazanie Boże

Nie pożądaj żony bliźniego twego

Nie mieć należytego poszanowania dla ciała i jego sił rozrodczych.

Mieć upodobanie w myślach nieskromnych.

Pragnąć widzieć nieskromności.

Podniecać się do grzechu nieczystego przez lekturę, fantazję, filmy, widowiska, pornografię itp.

Popełnić grzechy nieczyste ze sobą lub z inną osobą.

Pożądać drugiej osoby.

Prowadzić nieprzyzwoite rozmowy.

Nie odsunąć od siebie okazji do grzechów nieczystych, np. podejrzane osoby, obrazki porno, książki, zdjęcia, filmy, programy telewizyjne.

Przekazywać innym złe książki, filmy, obrazki porno itp.

Nie przestrzegać rozumnej wstydliwości w ubiorze i zachowaniu.

Nadużywać praw małżeńskich (przymus współżycia, stosunki przerywane, środki poronne, antykoncepcyjne).

Nie starać się poznać i zastosować etycznych metod kierowania płodnością.

Nie szanować w małżeństwie czasowej niemożności współżycia.

Nie uświadamiać stopniowo swoich dzieci w dziedzinie seksualnej.

Stwarzać sytuacje rozbudzające pożądanie.

Podglądać życie seksualne innych.

Wciągać w przeżycia seksualne osoby nieletnie.

Obnażać się publicznie dla podniecenia innych.

Spowodować zwlekanie z rodzeniem dzieci z błahych przyczyn.

Podejmować współżycie seksualne w małżeństwie w stanie nietrzeźwym.

Nie odróżniać miłości od pożądania.

Pochwalać poglądy o „próbnych” pożyciach przedmałżeńskich, wymagać ich lub propagować jako „dowód” miłości czy roztropności młodych, żeby się lepiej poznali.

Nie brać odpowiedzialności za osobę, której wyznało się swą miłość lub co do której nie żywi się wzajemnego uczucia miłości, redukując daną osobę do przedmiotu użycia i dostarczenia zmysłowej przyjemności.

Namawiać do pożycia cielesnego lub stwarzać ku temu okazje przez podniecające zabawy, pieszczoty, wycieczki we dwoje, lekturę, filmy pornograficzne, nieprzyzwoite żarty itp.

Ośmieszać dziewictwo i czystość.

Nie dbać o skromność ubioru.

Niszczyć zdrowie przez nieumiarkowany sport, odchudzanie się, nieodpowiedni ubiór w zależności od aury.

Uprawiać samogwałt, wchodzić w nałóg, uzależnienie, wchodzić w stosunki homoseksualne, lesbijskie, pedofilskie itp.

Deprawować osoby nieletnie.

Wykorzystywać chwile słabości drugiej osoby, usprawiedliwiając się, że „ona sama tego chciała”.

Szantażować opuszczeniem, zerwaniem narzeczeństwa, jeśli nie da „dowodu miłości”.

Dążyć do małżeństwa pomimo schorzeń mogących genetycznie obciążyć potomstwo.

Nie przygotowywać sie na płaszczyźnie religijno-moralnej oraz materialnej do życia w małżeństwie i rodzinie.

Nie przepajać miłości erotycznej miłością Boga przez wspólne uczestniczenie we Mszy św., przyjmowanie sakramentów.

Traktować konkubinat czy związek cywilny jako równoprawną alternatywę związku sakramentalnego.

Szukać w małżeństwie tylko przeżyć zmysłowych.

W pożyciu małżeńskim nie liczyć się ze stanem psychicznym i fizycznym współmałżonka, nie znać naturalnej metody poczęć, zmuszać do używania środków antykoncepcyjnych lub samemu je używać.

Nie liczyć się z kulturą, skromnością i delikatnością, przyjmować i narzucać postawy, czynności i gesty uwłaczające godności człowieka i chrześcijanina.

Źle wyrażać się o rodzinach wielodzietnych.

Odmawiać bez powodu pożycia małżeńskiego.

Nawiązywać flirty, uprawiać stosunki pozamałżeńskie.

Nie chcieć przebaczyć i pojednać się po grzechu wiarołomstwa.

Nie dziękować nigdy Bogu za radość życia i pożycia małżeńskiego.

UWAGA! Każdy grzech przeciw szóstemu i dziewiątemu przykazaniu Bożemu popełniony w obecności innej osoby jest równocześnie wielkim grzechem zgorszenia, zwłaszcza popełniony w obecności dziecka.

Siódme przykazanie Boże

Nie kradnij

Dziesiąte przykazanie Boże

Nie pożądaj żadnej rzeczy bliźniego twego

Przywłaszczać sobie jakąkolwiek własność prywatną lub społeczną.

Korzystać ze środków lokomocji bez posiadania lub kasowania biletu.

Niszczyć własność społeczną lub prywatną.

Nie dopilnować rzeczy będących własnością wspólną, społeczną.

Przywłaszczać sobie cudze prace i cudze zasługi.

Uprawiać nieuczciwość i oszustwo.

Wynosić nielegalnie z pracy materiały, wyroby czy narzędzia.

Nieuczciwie i niesolidnie pracować.

Przychodzić do pracy nietrzeźwym lub niewypoczętym, skracać czas pracy przez spóźnianie się albo wcześniejsze wychodzenie.

Zdobywać zwolnienia lekarskie poza chorobą.

Nie dotrzymywać terminów wykonania pracy lub płatności przez lenistwo, spóźnialstwo czy lekceważenie.

Nie rozliczać się z pieniędzy prywatnych i społecznych.

Domagać się łapówek, przyjmować łapówki lub dawać je.

Zatrzymywać, opóźniać lub uszczuplać należną zapłatę pracownikom.

Nie ubezpieczać swoich pracowników.

„Robić pieniądze” bez pracy.

Zatrzymywać zbyt długo pożyczone przedmioty, „zapominać” o ich oddawaniu.

Zabierać innym czas, każąc na siebie czekać.

Zatrzymać sobie rzecz znalezioną bez poszukiwania właściciela.

Nie oddać długu w terminie albo w ogóle nie oddać.

Rzecz skradzioną kupić albo sprzedać.

Oszukać bliźniego w handlu.

Być chciwym, zazdrosnym, pożądać dobra cudzego.

Nie wynagrodzić krzywd ani przed Spowiedzią świętą ani potem.

Urządzić się materialnie cudzym kosztem.

Przywiązywać się zbytnio do rzeczy materialnych.

Być rozrzutnym w swoich sprawach, a skąpym wobec potrzebujących.

Marnować talenty swoje i innych (np. wykładowca nie przygotowany prowadzi lekcję).

Zabierać innym bezmyślnie czas.

Wykorzystywać czas pracy lub środki służbowe dla celów prywatnych.

Oszukiwać przy transakcjach.

Uwaga! Wszelka szkoda wyrządzona bliźniemu musi być naprawiona przed Spowiedzią świętą, albo w jak najkrótszym czasie po niej, ponieważ inaczej Spowiedź święta może być świętokradzka.

Ósme przykazanie Boże

Nie mów fałszywego świadectwa przeciw bliźniemu twemu

Kłamać, oszukiwać, tendencyjnie informować.

Kłamać z przyzwyczajenia.

Posądzać lekkomyślnie.

Bez miłości mówić o wadach lub grzechach bliźnich (obmowy).

Oczerniać bliźniego, opowiadając o nim nieprawdziwe, złe rzeczy.

Być obłudnym wobec bliźniego.

Nie naprawić krzywd spowodowanych kłamstwem.

Nie zachować powierzonej tajemnicy albo sekretów.

Nie zachować tajemnicy zawodowej (np. lekarz, pielęgniarka).

Nie dotrzymać słowa, obietnic.

Osądzać bliźnich.

Pozywać do sądu z błahych powodów.

Stawać po stronie nieprawdy (np. dla korzyści).

Być wścibskim, podsłuchiwać, podglądać.

Zwalać winę na bliźniego.

Donosić fałszywie lub fałszywie zeznawać.

Mówić bezmyślnie, głupio (gadulstwo).

Fałszować dokumenty.

Zmuszać kogoś do przyjęcia poglądów sprzecznych z jego przekonaniami.

Fałszować naukę, przemilczać istotne fakty, uogólniać.

Milczeć z bojaźni lub wygodnictwa, gdy trzeba dać świadectwo prawdzie i sprawiedliwości.

Podchodzić do ludzi z obłudą i pochlebstwem.

Łamać tajemnicę zawodową, tajemnicę korespondencji, rozmów telefonicznych, mimo woli podsłuchanej spowiedzi.

Zmuszać kogoś groźbami, dyskryminacją.

Nie szanować czyjejś prywatności, przekonań i praktyk religijnych.

Ograniczać swobodę społecznego i publicznego wyznawania przekonań religijnych.

Udaremniać albo ograniczać spełnianie lub korzystanie z posług religijnych.

Zakazywać wypełnianie obowiązków religijnych.

Grzechy wobec przykazania miłości bliźniego

Przechodzić obojętnie obok potrzeb i cierpień ludzkich.

Nosić w sercu gniew i nienawiść, żyć w niezgodzie bez podejmowania prób pojednania, żywić w sobie ducha zemsty i odwetu.

Znieważać ludzi epitetami, przekleństwami, gestami, czynami.

Szargać opinię drugiej osoby przez obmowy, plotki, posądzenia, podejrzenia, oszczerstwa, donosy.

Nie odwoływać niesłusznych zarzutów, nie naprawiać szkód moralnych i materialnych.

Pozywać kogoś przed sąd bez słusznej podstawy.

Nie dawać możliwości obrony „oskarżonemu”.

„Wykańczać” swoich przeciwników lub ludzi niemiłych, wykorzystując swoje stanowisko, znajomości itp.

Traktować pracowników jako bezosobową siłę roboczą, nie służyć im pomocą, radą – pogardzać innymi z racji niższego wykształcenia, stanowiska, innej religii, narodowości, rasy.

Załatwiać sprawy poza kolejką.

Nie ustępować miejsca osobom starszym, chorym lub słabym.

Przychodzić nie w porę, wykorzystywać dobroć i gościnność innych, zanudzać swoimi sprawami i gadulstwem, nie chcieć i nie umieć słuchać innych.

Nie szukać okazji by ludziom pomagać, sprawić im radość, nieść pokój i miłość.

Nie walczyć z egoizmem i pychą.

Wynosić się ponad innych, podkreślać swoją przewagę inteligencji, władzy, zamożności, swoje zasługi i nie pamiętać, że wszystko zawdzięczamy Bogu i ludziom.

Uważać się za właściciela, a nie „włodarza” dóbr, które mają przez nas służyć bliźnim.

Mieć w pogardzie innych, pogardliwie się o nich wyrażać, poniżać innych.

Separować się od innych w poczuciu własnej wyższości.

Wszędzie podkreślać swoje „ja”, lekceważyć co mówią inni.

Być przewrażliwionym na punkcie miłości własnej – zbyt łatwo się obrażać.

Przykazania kościelne

Aktualna ich wersja zatwierdzona dla Polski przez Kongregację Nauki Wiary ma następujące brzmienie:

1. W niedzielę i święta nakazane uczestniczyć we Mszy świętej i powstrzymać się od prac niekoniecznych.

2. Przynajmniej raz w roku przystąpić do sakramentu pokuty.

3. Przynajmniej raz w roku, w okresie wielkanocnym, przyjąć Komunię Świętą.

4. Zachowywać nakazane posty i wstrzemięźliwość od pokarmów mięsnych, a w okresach pokuty powstrzymywać się od udziału w zabawach.

5. Troszczyć się o potrzeby wspólnoty Kościoła.

Grzechy wobec Kościoła

Pojmować Kościół jako instytucję, partię polityczną, a siebie jako klienta – a nie widzieć w nim Mistycznego Ciała Chrystusa.

Utożsamiać Kościół z duchowieństwem.

Opuszczać w niedzielę i święta Mszę św. bez powodu lub z powodu małej niedogodności.

Ograniczać się do uczestniczenia we Mszy tylko w niedzielę, pomimo łatwości uczestniczenia w niej także w ciągu tygodnia.

Zachowywać się biernie i z dobrowolnym roztargnieniem w czasie Mszy.

Nie brać czynnego udziału we Mszy.

Zaniedbywać lub stronić od częstego przystępowania do Sakramentu Eucharystii, a w razie potrzeby od Sakramentu Pokuty.

Potępiać i krytykować inne formy kultu i pobożności.

Uchylać się od wszelkiej formy działalności apostolskiej.

Posuwać się w tolerancji innych religii do twierdzenia, że „wszystkie religie są sobie równe”.

Chrześcijan niekatolików uważać za wrogów.

Ograniczać rolę Kościoła do administrowania sakramentów, a odmawiać mu władzy nauczycielskiej w sprawach wiary i moralności.

Nie poszerzać i systematycznie nie pogłębiać znajomości nauki Kościoła.

Głosić poglądy niezgodne z nauką katolicką.

Obmawiać czy nawet oczerniać duchowieństwo.

Nie dotrzymywać wierności wierze i odrzucać autentyczne wartości chrześcijańskie.

Unikać w rozmowach spraw i problemów religii lub Kościoła, uważać to za rzecz wstydliwą, „nietaktowną”.

Przeszkadzać w organizowaniu lub przeprowadzaniu katechizacji dzieci i młodzieży.

Nie znajdować w niedzielę lub święta czasy na chwilę osobistej modlitwy i refleksji.

Podawać lub spożywać nadmierne ilości alkoholu w czasie rodzinnych przyjęć z okazji chrztu dziecka, I Komunii św., Sakramentu Małżeństwa itp.

Nie szanować świąt kościelnych.

Nie przestrzegać postów i okresowego powstrzymywania się od organizowania hucznych zabaw.

Nie przestrzegać chrześcijańskich tradycji, związanych ze świętami lub okresami roku liturgicznego.

Nie interesować się problemami i życiem Kościoła.

Być obojętnym wobec problemu powołań kapłańskich.

Nie modlić się za papieża i duchowieństwo.

Kompromitować Kościół postawą i czynami przeciwnymi duchowi Ewangelii.

Zapierać się przynależności do Kościoła Katolickiego.

Nie wspierać materialnie czy swoim zaangażowaniem Kościoła.

Opowiadać o bajecznych skarbach Kościoła samemu nie wspierając misji Kościoła.

Grzechy cudze

Grzech cudzy popełnia ten, kto innych naraża na grzech. Te grzechy zdarzają się bardzo często i popełnia je każdy człowiek wtedy, gdy:

1. Pobudza do grzechu, np. przez nieskromny ubiór, rozgniewanie, złe mówienie, złe zachowanie itp.
2. Radzi do grzechu, np. do złodziejstwa, rozwodu do aborcji …
3. Nakazuje popełnić grzech, np. dzieciom, domownikom, podwładnym …
4. Milczy na grzech bliźniego, np. żeby mieć spokój …
5. Zezwala popełnić grzech, np. podwładnym lub domownikom …
6. Pomaga popełnić grzech, np. przy rabunku …
7. Nie karze grzechu, np. popełnionego przez dzieci, podwładnych …
8. Broni grzechu popełnionego przez kogokolwiek …
9. Pochwala grzech popełniony przez kogokolwiek …

Grzechy główne

Są to najbardziej niebezpieczne grzechy, ponieważ burzą w zasadniczy sposób moralność, przeradzając się łatwo w groźne i trudno uleczalne nałogi. Te właśnie grzechy i nałogi prowadzą do najcięższych zbrodni, np. zabójstwa, bałwochwalstwa, do utraty wiary, do samobójstwa. Należy więc te grzechy szczególnie śledzić w swoim postępowaniu, aby każdy z nich w zarodku likwidować.

1. Pycha – jest to wynoszenie się ponad innych: w myślach, w mowie i w czynie. Człowiek pyszny łatwo odmówi posłuszeństwa Bogu i Kościołowi.

2. Chciwość – ujawnia się u człowieka jako pogoń za niesprawiedliwym zyskiem i jako skąpstwo.

3. Zazdrość – rodzi niechęć do ludzi, którym się dobrze powodzi, którzy są ubogaceni darami naturalnymi. Tym właśnie ludziom próbuje zazdrośnik zaszkodzić, np. przez zniesławienie.

4. Nieczystość – (por. VI przykazanie Boże).

5. Nieumiarkowanie w jedzeniu i piciu – ktokolwiek je ponad miarę, staje się chory, ociężały i zmysłowy. Picie alkoholu w celu upicia się jest grzechem ciężkim.

6. Gniew – zdarza się najczęściej u pyszałków. Człowiek, który lekceważy tę skłonność u siebie – dopuszcza się wielu grzechów niesprawiedliwości przez zniewagi, rozsiewanie strachu, niszczenie przyjaźni i majątku. itp.

7. Lenistwo – jest najbardziej niebezpieczne w dziedzinie własnego uświęcenia, np. przez zaniedbywanie praktyk religijnych. Innym przejawem lenistwa jest lekceważenie swoich obowiązków, np. przez opuszczenie lub złe wykonanie.

Grzechy przeciw Duchowi Świętemu

Ktokolwiek lekceważy te grzechy, nie może się nigdy dobrze wyspowiadać. Trzeba więc najpierw te grzechy przeciw Duchowi Świętemu starannie poznać, codziennie nad nimi czuwać i do końca swojego życia wykluczyć.

1. Grzeszyć zuchwale w nadziei miłosierdzia Bożego – ktokolwiek z pełną świadomością planuje popełnić grzech ciężki, licząc na przebaczenie w Sakramencie Pokuty – popełnia grzech przeciw Duchowi Świętemu.

2. Wątpić o łasce Bożej, np. grzesznik uświadamia sobie wiele ciężkich zbrodni, które popełnił. Uważa, że nie zasługuje na przebaczenie Boże i rezygnuje z tej łaski.

3. Jakiejś prawdzie chrześcijańskiej sprzeciwiać się, np. tej, że Bóg jest sędzią sprawiedliwym, który za dobre czyny wynagradza, a za złe karze.

4. Bliźniemu łaski Bożej zazdrościć. Zdarza się to najczęściej takim ludziom, którzy przez dłuższy czas są skłóceni z Bogiem. Drażni ich ludzka pobożność i zwalczają wszelkie praktyki religijne.

5. Zatwardziałość wobec natchnień Ducha Świętego, np. lekceważenie natchnień Ducha Świętego do dobrych uczynków, do spowiedzi świętej itp.

6. Odkładanie pokuty aż do śmierci, np. żyje ktoś w ciężkim grzechu i daje posłuch szatanowi, który zapewnia go, że przed śmiercią jeszcze się nawróci.

Grzechy wołające o pomstę do nieba

1. Umyślne zabójstwo – najczęstszą zbrodnią w obecnych czasach jest mordowanie dzieci nie narodzonych. Zbrodniarzami w tej materii są: lekarze, położne, rodzice, pielęgniarki i ci wszyscy, którzy do tej zbrodni zachęcali, radzili, zmuszali lub nie przeszkodzili.

2. Grzech sodomski – są to grzechy nieczyste przeciwne naturze, np. homoseksualizm.

3. Uciskanie ubogich, wdów i sierot. Jest to grzech wielkiej niesprawiedliwości, którą trzeba koniecznie naprawić przed spowiedzią świętą lub jak najprędzej po niej.

4. Zatrzymywanie zapłaty pracownikom – chodzi o niesprawiedliwe wynagrodzenie, płacenie alkoholem, nierządem lub czymś niegodziwym. Ociąganie się z zapłatą za pracę itp.

Grzechy zaniedbania

Są to zaniedbane dobre uczynki, które każdy chrześcijanin powinien codziennie spełniać: jedne z obowiązku, a niektóre w duchu pokuty i dla doskonalenia w miłości.

Zaniedbywane uczynki miłosierdzia

1. Nie upominać grzeszących.

2. Nie pouczać nie umiejących.

3. Wątpiącym nie użyczyć dobrej rady.

4. Nie pocieszać strapionych.

5. Nie chcieć krzywdy cierpliwie znosić.

6. Nie chcieć urazów chętnie darować.

7. Nie modlić się ani za żywych, ani za zmarłych.

8. Nie nakarmić głodnego.

9. Nie napoić spragnionego.

10. Nie użyczyć gościny komuś w wielkiej potrzebie.

11. Nie wspomagać kogoś w wielkiej potrzebie.

12. Nie starać się o więźniów, np. kogoś z bliskich.

13. Nie odwiedzać chorych, starych (rodziców, krewnych, znajomych).

14. Przyczynić się do niegodziwego pogrzebu, zwłaszcza kogoś z rodziny.

15. Zaniedbywać najprzedniejsze dobre uczynki: modlitwę. post, jałmużnę.

16. Nie starać się o dary Ducha Świętego: mądrości, rozumu, rady, męstwa, umiejętności, pobożności i bojaźni Bożej.

17. Nie ubiegać się o cnoty: 7 cnót głównych, 4 cnoty kardynalne, 3 cnoty Boskie.

18. Nie starać się uzyskać odpustu zupełnego.

19. Nie pogłębiać swojej wiary przez czytanie Pisma Świętego i lektury religijnej.

20. Trwonić czas na nieużyteczne lub szkodliwe zajęcia. np. oglądanie niebezpiecznych programów telewizyjnych, długie zabawy, plotki.